Prace były przeprowadzone w obrębie prezbiterium, nawy głównej świątyni, która jest najcenniejszym zabytkiem Radomia i jednocześnie pomnikiem historii. Dokonano też konserwacji wypraw tynkarskich ścian, sklepień, konserwacji wątków ceglanych i elementów kamiennych, gotyckiego malowidła w prezbiterium. Wykonano również wzmocnień konstrukcyjnych, przemurowań obróbek oraz konserwacji wątków ceglanych oraz wymianę stolarki okiennej.
W odbiorze prac udział wzięła konserwator Anna Chrost-Szczerbiak. Były one prowadzone od 2024 roku. W tym okresie została podpisana umowa i rozpoczęto przygotowania do wykonania dokumentacji oraz uzyskania pozwoleń konserwatorskich i budowlanych. Zasadnicze prace rozpoczęto z początkiem 2025 roku. Przeprowadzono m.in. remont komina piekarnika. – Było to duże wyzwanie techniczne. Ekspertyza konstrukcyjna wykazała, że w kominie widoczne były pęknięcia narożników. Musieliśmy wzmocnić obiekt. Było to duże wyzwanie, ponieważ wątki ceglane były bardzo zdegradowane – powiedziała A. Chrost-Szczerbiak. Dodała, że w trakcie prac w kościele zostały odsłonięte gotyckie tynki na sklepieniach oraz późnogotyckie malowidła na ścianach.
Badaniem warstw malarskich i rekonstrukcją dekoracji polichromicznych zajęła się Eliza Buszko. – Freski, które zostały odkryte pochodzą z początku XVI wieku. A więc możemy mówić o pierwszej fazie wystroju świątyni. Widać szatę roślinną, przeważa kolorystyka czarno-czerwona oraz zielona, która była charakterystyczna dla tego okresu. Odkryliśmy również malowidła, o których było wiadomo w latach 60-tych ubiegłego wieku. Zostały one jednak zamalowane. Będziemy chcieli wpisać je do rejestru zabytków, aby je w przyszłości zabezpieczyć. W trakcie prac odkryto również malowidła wybitnego polskiego malarza, grafika i witrażysty, znanego ze swojej twórczości sakralnej, jakim był Adam Stalony-Dobrzański. Jest to fragment historii tego kościoła, dlatego warto ją pokazać – powiedziała konserwator zabytków.
Okazało się, że prawdopodobnie w XVII wieku prezbiterium kościoła zostało rozebrane w powodu wad konstrukcyjnych, następnie je zbudowano ponownie, a przy okazji wykonano nową dekorację malarską.
Z realizowanych do tej pory prac cieszy się gwardian klasztoru o. Juniper Ostrowski OFM. – Przede wszystkim czujemy ulgę, że ten etap prac został zakończony. Był to jeden z większych tego typu projektów w naszym klasztorze. Generalnie czujemy radość, że architektoniczna perła Radomia staje się coraz piękniejsza – powiedział zakonnik. Wymienił tu prace przy kominie piekarnika, który groził zawaleniem. – Zabytek został ocalony i zakonserwowany na dalsze – dodał. Bernardyni nie wykluczają, że w przyszłości obiekt zostanie udostępniony zwiedzającym. Są plany, aby piekarnik stał się miejscem, gdzie będą pokazywane różne zabytki, albo zostanie w nim umiejscowiona zakonna kawiarenka. O. Ostrowski zaznaczył, że odnowiony został komin, ale prac wymaga jeszcze cały obiekt piekarnika. Trzeba wzmocnić więźbę dachową, mury oraz usunąć zawilgocenie.
Ks. Michał Krawczyk, diecezjalny konserwator zabytków, docenił zakres przeprowadzonych prac na terenie klasztoru. – Każdy, kto zajmuje się zabytkami doskonale wie, ile czasu wymaga przygotowanie dokumentacji, czy uzyskanie pozwoleń i potrzebnego dofinansowania. Ale kiedy widzimy efekt końcowy, cieszymy się wszyscy – podkreślił. Sen z powiek spędza jeszcze projekt, którego celem będzie pozbycie się zawilgocenia fundamentów i murów klasztoru. – Trzeba wykonać systemy, który będzie odprowadzał wody opadowe. Chcielibyśmy ją zatrzymać, aby służyła do po podlewania klasztornego ogrodu. Projekt będzie z pewnością bardzo kosztowny. Liczymy na pozyskanie środków na ten cel – poinformował ks. Krawczyk.
Sebastian Równy, dyrektor Wydziału Kultury Urzędu Miejskiego w Radomiu poinformował, że prace udało się wykonać dzięki wsparciu z Polskiego Ładu. Magistrat na ten cel otrzymał ponad 3 mln zł. – Każdy z nas zdaje sprawę z tego, że mówimy o najcenniejszym zabytku w mieście. To nasza perełka. Dlatego nie zamykamy się na dalszą współpracę i dalej będziemy wspierać klasztor bernardynów – zadeklarował dyrektor Równy.
Przypomnijmy, że zespół klasztorny bernardynów w Radomiu został uznany za pomnik historii rozporządzeniem Prezydenta RP z 15 marca 2022 roku.
Radomski zespół należy do czterech bernardyńskich domów klasztornych, powstałych z inicjatywy króla Kazimierza Jagiellończyka. Murowany kościół oraz budynki klasztorne wzniesiono na początku XVI wieku.
Zespół klasztorny ojców bernardynów powstał z fundacji króla Kazimierza Jagiellończyka w 1468 r. Tworzy go gotycki, jednonawowy kościół z wieżą przy prezbiterium oraz przylegający klasztor o trzech skrzydłach, otaczających wirydarz z krużgankami. Do kompleksu dostawiony jest również budynek gospodarczy, określany jako piekarnik.
